ประเพณีคริสต์มาสแบบเยอรมัน

DSCF3010ช่วงเวลาคริสต์มาสเป็นช่วงเวลาที่สำคัญมากของประเทศเยอรมันตามประสาประเทศที่นับถือศาสนาคริสต์เป็นศาสนาหลัก (ถึงแม้ว่าปัจจุบันคนรุ่นใหม่จะหันไปเลิกนับถือศาสนากันซะเยอะ) หลังจาก Halloween จบไปได้ไม่นาน กลิ่นอายของบรรยากาศแห่งเทศกาลคริสต์มาสก็จะกลับเข้ามาคืนความสดใสให้กับบรรยากาศอันน่าหดหู่ของฤดูใบไม้ร่วง ห้างร้านบ้านเรือนต่างๆจะเริ่มประดับประดาห้องหับของตัวเองด้วยเครื่องตกแต่งคริสต์มาสกันทีละเล็กละน้อยจนกว่าจะรู้ตัวอีกที เราก็ถูกห้อมล้อมไปด้วยรูปปั้น ของตกแต่ง และไฟเทศกาลที่ส่องแสงระยิบระยับอย่างมีชีวิตชีวาซะแล้ว จริงๆที่ไทย (หรืออย่างน้อยก็ในกรุงเทพแถวๆสยามที่เราเคยอยู่ 555) ก็เป็นแบบนี้แหละ แต่ว่าที่เยอรมันนอกจากเรื่องการตกแต่งประดับประดาต่างๆแล้ว เวลาคริสต์มาสยังเป็นเวลาที่สมาชิกในครอบครัวจะกลับมาพบหน้ากัน โดยที่ช่วงเวลาระหว่างเทศกาลคริสต์มาสและปีใหม่จะเป็นวันหยุดราชกาล อย่างที่คอลเลจของเราก็หยุดตั้งแต่วันที่ 20 ธันวาคม ถึงวันที่ 4 มกราคมแน่ะ แล้วในการพบหน้ากันครั้งนี้ก็แน่นอนว่าต้องมีการให้ของขวัญกันตามธรรมเนียม ช่วงก่อนจะถึงวันคริสต์มาสห้างร้านก็จะคึกคักไปด้วยผู้คนที่มาเลือกซื้อของเพื่อเป็นของขวัญให้เพื่อนๆและสมาชิกในครอบครัว

DSCF3013 DSCF2871 DSCF2432 DSCF2429

ที่เยอรมัน บางครอบครัวมีวิธีที่ทำให้เด็กๆตื่นเต้นใจจดใจจ่อรอคอยให้วันคริสต์มาสมาถึงไวๆมากขึ้นไปอีก โดยการแขวนปฎิทิน Adventskalender ไว้ ซึ่งปฎิทิน Adventskalender แบบดั้งเดิมนี้ก็เหมือนปฎิทินทั่วไป แต่ว่าจะมีวันที่ต้้งแต่ 1 ธันวาคมถึง 24 ธันวาคมเท่านั้น และแต่ละช่องวันที่บนปฎิทินก็จะมีประตูเล็กๆอยู่ แต่ละวันๆเด็กๆก็จะเปิดประตูเล็กๆนั้นออกตามวันที่นั้นๆ ในแต่ละช่องประตูก็จะมีของขวัญเล็กๆหรือขนมหวานอยู่ เด็กๆก็จะได้ของขวัญเล็กๆน้อยๆไปวันละชื้นไปเรื่อยๆจนถึงวันที่ 24 ธันวาคม และนอกจากจะเป็นในรูปแบบปฎิทินธรรมดาแล้ว ยังมีไอเดีย Adventskalender ในรูปแบบอื่นๆอีกเยอะแยะมากมาย

ถ้าพูดถึงเทศกาลคริสต์มาสแล้ว สิ่งหนึ่งที่เป็นเอกลักษณ์ของประเทศเยอรมันที่จะไม่พูดถึงไปไม่ได้เลยก็คือตลาดคริสต์มาส (Christkindlesmarkt, Weihnachtsmarkt) และกลูไวน์ (Glühwein)

ตลาดคริสต์มาสนี้ คนเยอรมันทั่วไปจะเรียกว่า Weihnachtsmarkt แต่ว่าในบางพื้นที่ของประเทศเยอรมันจะเรียกว่า Christkindlesmarkt แล้วในบางพื้นที่อื่นๆก็อาจจะมีชื่อเรียกเฉพาะตัวต่างๆกันไป ประเทศเยอรมันถือว่าเป็นต้นกำเนิดและต้นแบบของตลาดคริสต์มาสซึ่งในปัจจุบันนี้ได้แพร่หลายไปในประเทศต่างๆในยุโรปมากมาย โดยปกติแล้วตลาดคริสต์มาสจะถูกตั้งขึ้นในบริเวณจัตุรัสใหญ่ใจกลางเมืองหรือในภาษาเยอรมันเรียกว่า Marktplatz โดยจะเริ่มสร้างขึ้นและเปิดให้คนเดินช่วงปลายเดือนพฤศจิกายนไปจนถึงวันที่ 23 ธันวาคม บางตลาดก็อาจจะเปิดต่อไปอีกหลังจากคริสมาสต์ บางตลาดเล็กๆก็อาจจะเปิดแค่ไม่กี่วัน ในตลาดคริสต์มาสนี้ก็จะมีของขายคล้ายๆกับตลาดนัดทั่วๆไป ของกินต่างๆ ไส้กรอก มันฝรั่ง พิซซ่า ของกินประจำถิ่น เสื้อผ้ากันหนาว ม้าหมุน แต่นอกจากนี้ยังมีของตกแต่งเทศกาลคริสต์มาส เวทีคอนเสิร์ตเพลงคริสต์มาส บางตลาดก็ตกแต่งเป็นสไตล์ยุคกลาง พ่อค้าแม่ค้าแต่งตัวแบบคนยุคโบราณ มีซุ้มหลอมเหล็กทำดาบ อุปกรณ์รบ บางที่ก็มีซุ้มจัดฉากเล่าเรื่องการประสูติของพระเยซูหรือนิทานพื้นบ้านต่างๆ แต่ที่ขาดไปไม่ได้เลยสำหรับตลาดคริสต์มาสก็คือกลูไวน์ ซึ่งเป็นไวน์ธรรมดาผสมกับเครื่องเทศและดื่มกันร้อนๆ กลิ่นเครื่องเทศหอมเป็นเอกลักษณ์มากๆ กลูไวน์เป็นเครื่องดื่มประจำเทศกาลคริสต์มาสที่ถือกำเนิดขึ้นมาในประเทศเยอรมัน คนที่มาเดินตลาดคริสต์มาสเยอะแยะก็มาซื้อกลูไวน์ไปยืนจิบกันที่โต๊ะสำหรับยืนดื่มหน้าร้าน จิบไปคุยกันไปกลางลมหนาว

ancIMG_2016DSCF2424DSCF2427DSCF2327 DSCF2328DSCF2331

ความเชื่อเกี่ยวกับเทศกาลคริสต์มาสที่ประเทศเยอรมันจะแบ่งออกเป็นสองกลุ่มตามนิกายที่นับถือคือไม่คาทอลิก (Katholizismus) ก็โปรเตสแตนท์ (Evangelium) คนที่นับถือนิกายโปรเตสแตนท์จะเชื่อว่าผู้ที่เอาของขวัญมาให้เด็กในวันคริสต์มาสคือ Weihnachtsmann ซึ่งเป็นชายแก่ร่างท้วมเคราดกใส่ชุดสีแดงหน้าตาใจดีตามแบบซาสตาคลอสของคนอเมริกันแต่ว่าไม่ได้ปีนลงมาตามปล่องไฟ 55 ตามตำนานของคนเยอรมันเล่าว่า Weihnachtsmann จะให้ของขวัญแก่เด็กที่ทำตัวดีเท่านั้น ส่วนเด็กคนไหนที่ทำตัวไม่ดีจะโดนไม้เรียวตี =[]=!!!!

ภาพจำของซานตาคลอสร่างท้วมหนวดยาวใส่ชุดสีแดงสำหรับคนเยอรมันนั้นจริงๆแล้วมาจากโฆษณาโค้กเมื่อหลายสิบปีมาแล้ว

ตัวละคร Weihnachtsmann ของคนเยอรมันนิกายโปรเตสแตนท์ในปัจจุบันนั้นเกิดมาจากการเอาตัวละครสองตัวมาผสมกันก็คือ Nikolaus von Myra กับ Knecht Ruprecht ซึ่ง Nikolaus von Myra นั้นในอดีตมีตัวตนอยู่จริง เป็นนักบุญที่ชอบช่วยเหลือคนและเอาของขวัญมาให้เด็กๆ ส่วนต่อมามีการต่อเติมตัวละครใหม่คือ Knecht Ruprecht เข้ามาด้วย คนที่นับถือนิกายคาทอลิกจะเชื่อว่า Nikolaus กับ Knecht Ruprecht จะมาในวันที่ 6 ธันวาคม โดย Nikolaus จะเอาของขวัญมาให้เด็กที่ทำตัวดี ส่วน Knecht Ruprecht จะเอาไม้เรียวมาตีเด็กที่ทำตัวไม่ดี ในปัจจุบันนี้วันที่ 6 ธันวาคมของทุกปีก็จะเป็นวัน Sankt Nikolaus โดยในวันนี้ก็จะมีการให้ของขวัญเด็กๆเหมือนกัน แต่ว่าจะเป็นพวกของหวาน ช็อคโกแลตซะมากกว่า โดยเด็กๆจะเอารองเท้าบู้ตมาวางไว้หน้าประตูบ้าน พอตื่นเช้าวันต่อมาก็จะมีขนมหวานมาวางไว้ข้างใน ในนิกายโปรเตสแตนท์จะไม่มีความเชื่อเรื่อง  Nikolaus von Myra กับ Knecht Ruprecht (แต่จะมี Weihnachtsmann เป็นเหมือนกับตัวแทนของสองตัวละครนี้แทน) แต่ก็มีการแจกของหวานกันในวันที่ 6 ธันวาคมเหมือนกัน

Nikolaus von Myra กับ Knecht Ruprecht

นักบุญ Nikolaus ในอดีต

ส่วนคนที่นับถือนิกายคาทอลิกจะเชื่อว่าผู้ที่เอาของขวัญมาให้เด็กๆในวันคริสต์มาสคือนางฟ้า หรือ Das Christkind และจะไม่มีความเชื่อเรื่อง Weihnachtsmann ทำให้ตลาดคริสต์มาสในพื้นที่ๆคนส่วนใหญ่นับถือนิกายคาทอลิกมีชื่อเรียกว่า Christkindlesmarkt

ตลาด Christkindlesmarkt ใน Nuremberg อันโด่งดัง

Christkind

โดยในระหว่างวันที่ 24 ธันวาคมนั้น เด็กๆจะถูกสั่งห้ามไม่ให้เข้าไปในห้องนั่งเล่นเพราะว่า Das Christkind หรือ Weihnachtsmann จะเข้ามาตกแต่งห้องนั่งเล่นและต้นคริสต์มาสและจะเอาของขวัญมาวางไว้ใต้ต้นคริสต์มาส (ซึ่งในความจริงแล้วก็คือพ่อแม่หรือสมาชิกคนอื่นๆในครอบครัวแหละที่ช่วยกันตกแต่ง) พอนางฟ้าตกแต่งห้องเสร็จแล้วก็จะสั่นกระดิ่ง (พ่อหรือแม่หรือคนอื่นๆเป็นคนสั่น) พอเด็กๆได้ยินเสียงกระดิ่งถึงจะเข้าไปในห้องได้ และพอเข้าไปถึง ห้องก็จะถูกประดับประดาไปด้วยของตกแต่ง และของขวัญต่างๆก็จะถูกวางอยู่ใต้ต้นคริสต์มาสเรียบร้อยแล้ว พ่อกับแม่ก็จะบอกว่า นางฟ้ามาถึงแล้วแจ้!!! แล้วทุกคนก็จะแกะของขวัญออกกัน หลังจากนั้นก็กินอาหารเย็นกัน ซึ่งตามประเพณีแล้วจะเป็นไส้กรอก 555 แล้วหลายๆครอบครัวก็จะไปโบสถ์กัน ส่วนวันที่ 25 ธันวาคมนั้น สำหรับคนเยอรมันแล้วไม่ได้มีความสำคัญอะไร เป็นวันหยุดธรรมดาเฉยๆ

หลังจากวันคริสต์มาสผ่านไปแล้ว บ้านและสถานที่ต่างๆก็จะยังถูกประดับไปด้วยของตกแต่งไปจนถึงวันที่ 6 มกราคม ซึ่งเป็นวันสุดท้ายของเทศกาลคริสต์มาสอย่างเป็นทางการ แล้วของตกแต่งต่างๆก็จะถูกเก็บไปในวันต่อมา

DSCF3007

Advertisements

One thought on “ประเพณีคริสต์มาสแบบเยอรมัน

  1. Pingback: แปลบทสัมภาษณ์จาก Pile&AINA 1st Photobook girl meets girl | nekopen

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s